|
|||||
|
|
|
Cũng như những tập tản văn viết trước đây, thật khó phân loại “Chơi Với Lửa Kiểu Khác” thuộc về loại h́nh văn chương nào. Nếu hiểu tiểu thuyết theo nghĩa thông thường là một truyện dài có nhân vật, cốt truyện, và bố cục th́ “Chơi Với Lửa Kiểu Khác” không có những đặc tính của một tiểu thuyết. Nhận định về tản văn của Linda Lê chúng ta có thể lấy lời của Christa Wolf nói về Ingeborg Bachman :”Khi bạn đă sẵn sàng để đọc tản văn của nhà văn này, bạn chẳng nên chờ đợi t́m được những câu truyện, những mô tả hành động, thông tin về các biến cố; bạn cũng chẳng t́m thấy những nhân vật theo nghĩa thông thường hay những lời xác quyết ồn ào. Nhưng bạn sẽ nghe thấy một tiếng nói gan dạ và thống thiết. Một tiếng nói thích hợp với sự thật, đó là: nói về điều chắc thực và điều c̣n đáng ngờ, đặt cơ sở trên kinh nghiệm cá nhân.” Đây là một tập truyện gồm 14 chương nối kết bằng lời tự sự danh xưng ở ngôi thứ nhất “Tôi”. Nhưng “tôi” ở đây lại là lời kể của nhiều nhân vật khác nhau. Những nhân vật tự sự của Linda Lê là những con người mang trong tâm thể những vết thương không thể hàn gắn, điên loạn, sống tách biệt khỏi đời thường, ngoan cố khép kín trong quá khứ đời ḿnh tan nát, tự lưu đầy hủy hoại, cắt đứt mọi ràng buộc với gia đ́nh và xă hội. Từ chương thứ nhất “Con ruồi” là những ghi chú t́m thấy bên cạnh xác của một nhà văn nằm chết trong một căn chung cư đến chương chót “Tịnh Khẩu” là lời tự sự thầm lặng của một cô gái tỉnh nhỏ bỏ trốn gia đ́nh lên Paris lao động mưu sinh và sống như một bóng mờ bên một người t́nh tuy đầy ắp ngôn ngữ hoang tưởng về nghệ thuật điện ảnh nhưng lại sống bám vào phụ nữ, Linda Lê sử dụng một lối viết tiểu thuyết độc đáo pha trộn hiện thực và kỳ ảo, nụ cười khinh mạn và hành vi tàn bạo, ngôn từ lăng mạn ngọt ngào và diễn ngôn triệt hủy quyền lực. Những mẩu truyện khó tin, kỳ ảo trong “Chơi Với Lửa Kiểu Khác” cũng c̣n được nối kết với nhau bằng một cảm giác của kẻ cô độc càng ngày càng bị thôi thúc, trấn áp bởi chính sự tự cô lập của ḿnh. Chẳng hạn một nhà văn bị một con ruồi lạc vào pḥng làm xáo trộn hết thế giới của ông ta, một lọ mực là tặng vật của một thiếu nữ xinh đẹp gây nên mối thù hận giữa hai người bạn, một nhân vật trong cuốn tiểu thuyết của chính ḿnh bước ra khỏi trang sách kết thúc đờisống của tác giả quyển tiểu thuyết đó, một “chữ” trên một trang sách bật khỏi trang giấy đến cắn vào cổ người đang đọc quyển sách, cuộc gặp gỡ định mệnh giữa một học giả với kẻ sẽ ghi tên ḿnh trong sổ khai tử v.v... Những nhân vật của Linda Lê trong cuộc đi t́m kiếm sự thực đă đi đến kết thúc là tự thiêu đốt mạng sống phù du của ḿnh. Về kỹ thuật và thủ pháp viết tiểu thuyết Linda Lê sử dụng lối viết cho nhân vật tự sự mô tả chính những ư nghĩ và t́nh cảm của ḿnh xen lẫn những sự vật và sự việc ngoại giới. Trong truyện của Linda Lê không có đối thoại trực tiếp. Cũng chính v́ lối viết này Linda Lê không được hâm mộ ở những nước người đọc sách ua thích đọc tiểu thuyết có nhân vật, có nút thắt mở câu chuyện, có hành động, có kết thúc hấp dẫn. Có thể nói tiểu thuyết của Linda Lê hợp với “khẩu vị” của độc giảÂÂu châu, nhất là ở Pháp và Đức hơn. Ngoài tài năng viết truyện Linda Lê cũng c̣n là một nhà phê b́nh văn chương có uy tín và một người viết lư luận văn học sắc xảo. Tập luận văn “Tu écriras sur le bonheur” là tuyển tập giới thiệu và phê b́nh những nhà văn nổi tiếng trên thế giới như nhà văn Nhật Kôbô Abé, nhà văn Mỹ Raymond Carver, nhà văn Nga Mikhail Bulgakov, nhà văn Pháp Jean Cocteau, và không thểthiếu Ingeborg Bachmann, nhà văn nữ Áo là người Linda Lê rất yêu mến và chịu ảnh hưởng. Đặc sắc nhất trong quyển khảo luận này là bài luận văn “Văn Chương Vô Xứ” trong đó Linda Lê đưa ra những lời xác quyết về tư tưởng cũng như văn chương của ḿnh: Với Linda Lê “quê hương”cũng là căn nhà tuổi thơ, hay người anh em song thai của kẻ vô xứ - đă được tống táng vĩnh viễn và giờ đây quê hương của Linda Lê chính là văn chương; phải dùng một ngoại ngữ không phải là tiếng mẹ đẻ để viết văn không khác ǵ làm t́nh với một xác chết; và làm nhà văn, theo Linda Lê cũng như theo Ingeborg Bachman là làm công việc “mở mắt người khác” để họ nh́n thấy được sự đau khổ của con người; và cuối cùng Linda Lê nhận ḿnh là một “nhà văn vô xứ” không cần thuộc vào một truyền thống hay một nền văn chương của xứ sở nào. Trong tập khảo luận “Le Complexe de Caliban” xuất bản vào đầu tháng Ba, 2005 Linda Lê viết về “đọc sách” như sau: “Đọc có nghĩa làbạn bị đọc bởi những ǵ bạn đọc. Đọc sách là đánh cắp thời gian của sự chết. Quyển sách có thể là người bạn đồng hành bí mật nhất, là kẻ có những quyền lực thượng đế.” ĐÀO TRUNG ĐẠO
|
Notice: Undefined variable: Level in F:\www\vanmagazine\MainContents\iBottomContentsHTML.php on line 2
Notice: Undefined variable: Level in F:\www\vanmagazine\MainContents\iBottomContentsHTML.php on line 6
|
|